^Back To Top

Historische Vereniging Zuytlant

Giften

Een gift kunt u overmaken op IBAN: NL82 RABO 0119.3257.48
ten name van Historische Vereniging Zuytlant.
Uw gift is aftrekbaar mbt uw belastingaangifte.

De Stamboom van Zuidland

stamboomvanzuidland small

Alle Slandenaars verzameld
in woord en beeld 

 

 

Tweede wereldoorlog

Over de tweede wereldoorlog vermelden wij het volgende: "In de nacht van dinsdag 17 op woensdag 18 juni 1941" - wij beginnen met het citeren van een aantal fragmenten uit een officieel rapport - "verscheen boven de kom van het dorp Zuidland een vliegtuig, dat niet minder dan veertien of zestien bommen, zg. lichte, dus van 50 kg liet vallen."

Het waren brisantbommen. De uitwerking was vreselijk.
Ruim 200 gebouwen en woningen werden getroffen. Tien werden volledig met de grond gelijk gemaakt, vele andere zwaar beschadigd en de meeste kregen grote en minder grote glasschade. Drie burgers werden gedood.
Voorts waren er tot grote verbazing van iedereen slechts drie zwaar gewonden die er het leven echter allen hebben afgebracht en met wie het naar omstandigheden zeer goed gaat.
Dat men zich over het gering aantal doden heeft verwonderd ligt voor de hand, wijl huisjes die volkomen met de grond gelijk zijn gemaakt en waarin een heel gezin vertoefde toch geen enkel leven in hun val vernietigden.

Ook dient hier vermeld, dat de buitengewone snelheid van de luchtbeschermingsdienst in al zijn onderdelen het meest mogelijke tot de redding van onder puin bedolven en ingesloten mensen heeft bijgedragen.
De organisatie bleek voortreffelijk, de aktiviteit en koelbloedigheid enorm en ik kan slechts dankbaar zijn voor de uitstekende prestaties van de leden van die dienst, vrijwel alle zeer eenvoudige mannen, maar die wat willen en kunnen betreft, de stoutste verwachting hebben overtroffen.
Behalve de doden die hier j.l. vrijdag en zaterdag zijn begraven betreur ik ook zeer ernstige beschadigingen van de in 1918 gerestaureerde Nederlands Hervormde Kerk en de daarbij staande eveneens toen gerestaureerde toren van de burgerlijke gemeente.

Tenslotte mag ik nog gewagen van de velerlei medewerking die ook de ambachtslieden van hun leveranciers blijkbaar hebben ondervonden en van de ijver en de toewijding en snelheid waarmede ook de timmerlieden, glazenmakers en metselaars onmiddellijk na het gebeurde aan het werk zijn getogen om de getroffen woningen en gebouwen weer tegen regen en wind veilig te stellen.
Het raadhuis is er met een paar scherven door de muren en voorts met glasschade afgekomen, zodat de gemeentediensten vrijwel geregeld konden doorgaan, ofschoon de werkzaamheden doordat het personeel op het ogenblik toch reeds te klein was, wel enige vertraging hebben ondergaan.
Intussen werken we met vereende krachten dat zeer spoedig bij."

Na de Tweede Wereldoorlog werden de geheel verwoeste panden herbouwd. Ons dorp kreeg ook enkele malen bezettingstroepen te herbergen, waarbij verschillende gebouwen door de Duitsers werden opgeeist en in beslag genomen, zo ook de beide scholen in dit dorp.

In de februarimaand van 1944 werd Zuidland plotseling opgeschrikt door geruchten over evakuatie van het dorp.
Aanvankelijk werd dit bericht niet geloofd, maar alras bleek het geen loos gerucht te zijn. Een bevel voor evakuatie voor de polderbewoners en voor het laagst gelegen deel van het dorp volgde.
Velen vertrokken per tram of per wagen met heel hun hebben en houden naar vreemde, weliswaar tijdelijke woonplaatsen. De bewoners van het hoogst gelegen gedeelte van het dorp mochten in hun woningen blijven. Ruim een jaar heeft het water de polder overspoeld.

De troosteloze aanblik die Zuidland toen bood is moeilijk te beschrijven. Toen de polder droog viel was al het natuurlijk groen finaal verdwenen.
Enkele jaren duurde het voordat het land weer als voorheen zijn rijke opbrengst gaf.
Voorts werden telksen mannen en voertuigen gevorderd om arbeid voor de Wehrmacht te verrichten. Het saboteren zat de overgebleven inwoners van Zuidland in het bloed. Dit wisten de Duitsers heel goed en daarom werden meer mensen gevraagd dan nodig waren. Tenslotte gaven er zo weinig aan de oproep gehoor, dat dit voor de bezettende macht niet langer te dulden was.
In de nacht van 26 op 27 oktober 1944 werd een razzia gehouden en alle mannen van 18 tot 60 jaar werden opgekommandeerd. Uit de groep werden diegenen gepakt die telkens saboteerden.
Midden in de nacht moesten zij een strafmars maken van een paar uur naar Hellevoetsluis en terug. 's-Morgens werden zij langs de buitendijk van de polder te werk gesteld.

Verder dient ook nog vermeld te worden de deportatie van joden naar de concentratiekampen in Duitsland.
Er woonden vlak voor en in het begin van de oorlog een flink aantal joden in Zuidland. In het kader van het plan van het nazi-regime, dat de ondergang van het Joodse ras beoogde, werden tal van maatregelen getroffen tegen de joden. Ook in Zuidland was dit het geval. In oktober en november 1942 werden zij weggevoerd om nimmer meer terug te keren.
Mede ter nagedachtenis aan hen werd later het monument voor Oorlogsslachtoffers opgericht, staande nabij de Hervormde Kerk met het opschrift:

" De vrije Meidag is met bloed betaald 1940-45"